Гисторыя, народ, Радима у книгах: В. Вольскага

Вывучэнне Беларусі ў пачатку ХХ стагоддзя    2
“Зямля пад белымі крыламі” У. Караткевіча    3
Беларуская зямля ў нарысах Я. Пархуты і В. Вольскага    6
Список использованных источников    9


 

Беларускія навукоўцы і пісьменнікі неаднаразова звярталіся да вывучэння, апісання жыцця, прыроды, гісторыі беларускага народа. Пачатак ХХ стагоддзя адзначаны выхадам у свет буйнейшай абагульняючай працы Я.Ф.Карскага “Беларусы” (1 – 3 т., 7 выпускаў; 1903 – 1922). У першым томе “Уводзіны ў вывучэнне мовы і народнай славеснасці” ён на аснове ўсебаковага параўнаўчага вывучэння разнастайных крыніц разглядае праблемы паходжання беларусаў, вызначае самабытныя, глыбока нацыянальныя рысы іх культуры. Беларусаў ён лічыў карэнным насяленнем, а іх мову адносіў да самастойнай этналінгвістычнай сістэмы, што захавала ў лепшым стане, у параўнанні з іншымі, сваю першародную славянскую аснову. У выніку арэальнага этналінгвістычнага даследавання ім была складзена этнаграфічная карта “беларускага племені”, дзе ён вызначае асноўны масіў беларускіх гаворак і іх дыялектныя асаблівасці. Працу Я.Ф.Карскага і яго ўплыў на далейшае развіцце этнаграфічнай і беларусазнаўчай навукі цяжка пераацаніць. Яна падводзіла вынікі дасягненням у галіне беларускага мовазнаўства, славістыкі і этнаграфіі ў пачатку ХХ ст.

Глыбокай распрацоўкай гістарычнай тэматыкі і праблем развіцця беларускай традыцыйнай культуры вызначаюцца і працы вядомага беларускага даследчыка канца ХІХ – першых дзесяцігоддзяў ХХ ст. М.В.Доўнар-Запольскага. Ім сабраны і абагульнены арыгінальныя  матэрыялы па песенным фальклоры, сямейных звычаях і абрадах, народнаму звычаеваму праву, беларускаму вяселлю, што выкладзены ў яго працах “Беларускае вяселле і вясельныя песні” (1888), “Песні пінчукоў” (1895), “Звычаевае сямейнае права сялян Мінскай губерні” (1897) і інш.
У плеядзе выдатных даследчыкаў народнай культуры Палесся адно з самых ганаровых месцаў належыць А.К.Сержпутоўскаму. Сабраныя ім у выніку шматгадовай экспедыцыйна-пошукавай работы і апублікаваныя затым матэрыялы вызначаюцца арыгінальнасцю, інфарматыйнай насычанасцю, свежасцю і сведчаць аб глыбокім веданні народнага жыцця. Асаблівую ўвагу ён удзяляў матэрыяльнай культуры – жыллю, сельскагаспадарчым прыладам, бортніцтву, рыбалоўству, грамадскім звычаям і абрадам, чаму былі прысвечаны спецыяльныя работы “Земляробчыя прылады працы беларускага Палесся” (1910), “Бортніцтва ў Беларусі” (1914), “Нарысы Беларусі” (1907), “Прымхі і забабоны беларусаў-палешукоў” (1930) і інш. [4]
 

1.    http://luninetsm.at.tut.by/muza/zareckaja.html
2.    http://kamunikat.org/
3.    www.uladzimir-karatkevich.com
4.    http://ethno.iatp.by/2/e01b.htm